Strata z Giełdy — Jak Rozliczyć w PIT-38

Odliczenie straty z lat ubiegłych krok po kroku

Nawet jeśli w danym roku masz tylko straty — musisz złożyć PIT-38. Bez tego stracisz prawo do odliczenia straty w kolejnych latach. Dobra wiadomość: od 2019 roku, dla większości inwestorów detalicznych (straty do 5 mln PLN), można odliczyć całą stratę w jednym roku — nie trzeba rozkładać odliczenia na 5 lat. W tym przewodniku krok po kroku wyjaśniamy zasady odliczania strat z giełdy, pokazujemy 3 szczegółowe scenariusze z liczbami, tabelę pól PIT-38, różnice między stratami z akcji i kryptowalut, oraz strategię tax-loss harvesting.

Autor: Zespół Podatek Giełdy

Specjaliści ds. podatków kapitałowych

Strata na giełdzie a PIT-38 — dlaczego MUSISZ złożyć?

TAK — zawsze. Nawet jeśli Twój wynik za rok jest ujemny, musisz złożyć PIT-38 do 30 kwietnia roku następnego. Jeśli tego nie zrobisz, stracisz prawo do odliczenia tej straty w przyszłych latach. To najczęstszy i najkosztowniejszy błąd początkujących inwestorów — strata, która mogłaby zmniejszyć przyszły podatek o tysiące złotych, przepada bezpowrotnie.

Wielu inwestorów popełnia ten sam kosztowny błąd: w roku, w którym mieli tylko straty, nie składają PIT-38. Logika wydaje się prosta — 'nie zarobiłem, więc nie muszę nic składać'. To nieprawda i może kosztować tysiące złotych. Złożenie PIT-38 w roku stratnym jest WARUNKIEM odliczenia tej straty w przyszłych latach. Bez złożonego zeznania urząd skarbowy nie uzna Twojej straty, nawet jeśli posiadasz dowody transakcji. Praktycznie oznacza to, że strata 'przepada' — nie możesz jej odliczyć od przyszłych zysków. Konsekwencje niezłożenia PIT-38: • Utrata prawa do odliczenia straty w kolejnych 5 latach • Kara za niezłożenie deklaracji — grzywna od 225 PLN do nawet 56 000 PLN (Art. 54 §1 Kodeksu Karnego Skarbowego) • W skrajnych przypadkach — postępowanie karne skarbowe Termin złożenia: do 30 kwietnia roku następnego. PIT-38 za 2025 rok składasz do 30 kwietnia 2026. Jeśli korzystasz z e-PIT na podatki.gov.pl, system NIE przygotuje automatycznie PIT-38 — musisz go wypełnić samodzielnie. Ważne: obowiązek dotyczy KAŻDEGO roku, w którym dokonywałeś transakcji — zarówno z zyskiem, jak i ze stratą. Jedyny wyjątek: jeśli w danym roku NIE dokonałeś żadnej transakcji sprzedaży (ani odkupu, ani zamknięcia pozycji), nie musisz składać PIT-38. Sam zakup akcji bez sprzedaży nie rodzi obowiązku podatkowego.

Jak działa odliczenie straty (Art. 9 ust. 3)

Polska ustawa o PIT (Art. 9 ust. 3) pozwala odliczyć stratę z lat ubiegłych od dochodu z tego samego źródła w kolejnych 5 latach podatkowych. W praktyce dla inwestorów giełdowych oznacza to, że strata z akcji, ETF-ów i instrumentów pochodnych może pomniejszyć zysk z tych samych instrumentów w przyszłości. Kluczowe: odliczenie dotyczy wyłącznie tego samego źródła przychodów — strata z giełdy nie pomniejszy np. dochodu z pracy. Od 2019 roku obowiązują dwa progi odliczenia:

Strata ≤ 5 mln PLN

Strata do 5 000 000 PLN — możesz odliczyć W CAŁOŚCI w jednym roku (Art. 9 ust. 3 pkt 2). Dotyczy to 99,9% inwestorów detalicznych.

Strata > 5 mln PLN

Strata powyżej 5 000 000 PLN — max 50% straty rocznie, przez 5 lat.

Prawo do odliczenia wygasa po 5 latach od roku, w którym powstała strata. Przykładowo: strata z 2021 roku może być odliczona w latach 2022-2026. Jeśli do końca 2026 nie odliczysz jej w całości, niewykorzystana część przepada bezpowrotnie. Dlatego warto odliczać straty jak najszybciej — najlepiej w pierwszym roku, w którym pojawi się zysk.

3 scenariusze odliczenia straty — z konkretnymi liczbami

Poniżej przedstawiamy trzy realistyczne scenariusze odliczania strat z giełdy, z konkretnymi kwotami i polami PIT-38. Każdy scenariusz pokazuje inną sytuację — od najprostszej (jedna strata, jeden zysk) po bardziej złożone (wiele lat, wielu brokerów). Te przykłady opierają się na przepisach Art. 9 ust. 3 ustawy o PIT i uwzględniają próg 5 mln PLN dla jednorazowego odliczenia.

Scenariusz A: Pełne odliczenie w jednym roku

Rok 2024: Inwestor sprzedał akcje CD Projekt ze stratą 10 000 PLN. Złożył PIT-38 za 2024, wykazując stratę w polu C.29 (Strata). Rok 2025: Sprzedał akcje Allegro z zyskiem 15 000 PLN. PIT-38 za 2025: • C.22 (przychody, wiersz „Inne przychody"): 15 000 PLN • C.23 (koszty): 0 PLN (koszty zakupu Allegro już uwzględnione w zysku) • C.28 (dochód, wyliczony automatycznie): 15 000 PLN • C.30 (strata z lat ubiegłych do odliczenia): 10 000 PLN — pełne odliczenie, bo strata < 5 mln PLN • D.31 (podstawa opodatkowania): 15 000 − 10 000 = 5 000 PLN • D.33 (podatek 19%): 950 PLN Bez odliczenia zapłaciłby: 15 000 × 19% = 2 850 PLN Oszczędność: 1 900 PLN

Scenariusz B: Łączenie strat z wielu lat

Rok 2023: Strata 8 000 PLN (akcje Biomed-Lublin). Złożony PIT-38. Rok 2024: Strata 5 000 PLN (ETF iShares MSCI World). Złożony PIT-38. Rok 2025: Zysk 20 000 PLN z akcji różnych spółek. PIT-38 za 2025: • C.28 (dochód bieżącego roku): 20 000 PLN • C.30 (straty z lat ubiegłych do odliczenia): 8 000 + 5 000 = 13 000 PLN • D.31 (podstawa opodatkowania): 20 000 − 13 000 = 7 000 PLN • D.33 (podatek 19%): 1 330 PLN Bez odliczenia: 20 000 × 19% = 3 800 PLN Oszczędność: 2 470 PLN Obie straty (2023 i 2024) były < 5 mln PLN, więc każdą można odliczyć w całości. Łączna suma odliczenia nie jest ograniczona — ważne, żeby każda POJEDYNCZA strata roczna nie przekraczała 5 mln PLN.

Scenariusz C: Strata z XTB + zysk z Revolut

Rok 2025: Inwestor handlował na dwóch platformach jednocześnie. XTB: Strata 6 000 PLN na akcjach CFD (kontrakt na różnicę). Revolut: Zysk 9 000 PLN na akcjach amerykańskich (Apple, Microsoft). W jednym PIT-38 ŁĄCZYSZ wyniki z obu brokerów: • C.22 (przychody): suma przychodów z XTB + Revolut • C.23 (koszty): suma kosztów z XTB + Revolut • Łączny dochód: 9 000 − 6 000 = 3 000 PLN • D.33 (podatek 19%): 570 PLN Kluczowe zasady: • Broker nie ma znaczenia — liczy się ŁĄCZNY wynik • Strata z brokera polskiego (XTB) łączy się z zyskiem z brokera zagranicznego (Revolut) • CFD, akcje, ETF, opcje — wszystko wchodzi do sekcji C/D (instrumenty z Art. 30b) • Jedyny wyjątek: kryptowaluty (sekcja E/F) — NIE łączą się

Tabela pól PIT-38 przy rozliczaniu straty

Formularz PIT-38 zawiera kilkadziesiąt pól, ale przy rozliczaniu strat z giełdy kluczowe jest zaledwie 7 z nich. Poniższa tabela pokazuje najważniejsze pola, które wypełniasz przy wykazywaniu straty w bieżącym roku oraz przy odliczaniu strat z lat ubiegłych. Numery pól odpowiadają formularzowi PIT-38 obowiązującemu w rozliczeniu za 2025 rok:

Pole	Nazwa	Opis
C.22	Przychody (wiersz „Inne przychody")	Łączna kwota przychodów ze sprzedaży akcji, ETF, instrumentów pochodnych — tu wpisujesz dane z zagranicznych brokerów
C.23	Koszty uzyskania przychodów (wiersz „Inne")	Koszty zakupu sprzedanych papierów + prowizje maklerskie
C.28	Dochód	C.26 − C.27 (jeśli wynik dodatni). Liczy się automatycznie
C.29	Strata	C.27 − C.26 (jeśli koszty > przychody). Wpisujesz jako liczbę DODATNIĄ. Liczy się automatycznie
C.30	Strata z lat ubiegłych do odliczenia	Suma strat z poprzednich lat (max 5 lat wstecz), które odliczasz od tegorocznego dochodu
D.31	Podstawa obliczenia podatku	C.28 − C.30 (dochód po odliczeniu strat). Jeśli wynik ujemny — 0. Liczy się automatycznie
D.33	Podatek (19%)	D.31 × 19%, zaokrąglone do pełnych złotych. To kwota, którą faktycznie zapłacisz (po uwzględnieniu D.34 jako D.35)

W sekcji C wpisujesz przychody i koszty. Jeśli korzystasz z zagranicznego brokera (IBKR, Revolut, DEGIRO itp.), wpisujesz je w wiersz „Inne przychody" (C.22 Przychód, C.23 Koszty). Jeśli masz PIT-8C od polskiego brokera, urząd auto-wypełnia wiersz „Z PIT-8C" (C.20, C.21) w e-PIT. Pola Razem (C.26 Przychód, C.27 Koszty) oraz Dochód (C.28) i Strata (C.29) wyliczą się automatycznie. Jeśli w poprzednich latach miałeś stratę i złożyłeś za te lata PIT-38, możesz ją odliczyć w polu C.30 (strata z lat ubiegłych do odliczenia). Podstawa opodatkowania (D.31) to Dochód minus odliczona strata z lat ubiegłych. Podatek 19% obliczasz od D.31 i trafia on do pola D.33. Jeśli zapłaciłeś podatek za granicą od dochodów z art. 30b ust. 5a/5b, wpisujesz go w D.34 — podatek należny (D.35) = D.33 − D.34. Jeśli importujesz transakcje z wielu lat do naszego kalkulatora, system automatycznie obliczy i wypełni te pola — nie musisz ręcznie przenosić kwot między latami.

Strata z jednego brokera, zysk z innego

TAK — zyski i straty z różnych brokerów łączą się w jednym PIT-38. Nie ma znaczenia, czy handlujesz na polskim brokerze (XTB, mBank eMakler) czy zagranicznym (IBKR, Revolut, Trading 212, DEGIRO) — w zeznaniu podatkowym sumujesz przychody i koszty ze WSZYSTKICH źródeł. Strata z XTB i zysk z Revolut? Sumują się. Strata z DEGIRO i zysk z Interactive Brokers? Też. Jedyny warunek: muszą to być instrumenty z tego samego źródła podatkowego, czyli Art. 30b ustawy o PIT (akcje, ETF-y, kontrakty CFD, opcje, kontrakty terminowe). Wyjątek stanowią kryptowaluty (sekcja E/F) — ich straty NIE łączą się ze stratami z akcji (sekcja C/D). To dwa całkowicie osobne reżimy podatkowe, opisane szerzej poniżej.

Kryptowaluty — OSOBNY reżim podatkowy strat!

To jeden z najczęstszych błędów w rozliczeniu PIT-38: inwestorzy zakładają, że stratę z kryptowalut można odliczyć od zysku z akcji. NIE MOŻNA. Prawo polskie traktuje kryptowaluty jako ODRĘBNE źródło przychodów z całkowicie innym mechanizmem rozliczania strat. Akcje, ETF, instrumenty pochodne (sekcja C/D PIT-38): • Strata = nadwyżka kosztów nad przychodami w danym roku • Odliczenie na podstawie Art. 9 ust. 3 — od zysku z kolejnych 5 lat • Warunek: złożenie PIT-38 w roku stratnym • Pełne odliczenie w jednym roku przy stracie < 5 mln PLN Kryptowaluty (sekcja E/F PIT-38): • Mechanizm 'kosztów nieodliczonych' (Art. 22 ust. 14-16 ustawy o PIT) • Jeśli koszty > przychody — nadwyżka kosztów przenoszona jako 'koszty uzyskania przychodów' na kolejny rok • NIE jest to 'strata' w rozumieniu Art. 9 ust. 3! • Brak limitu czasowego (koszty nieodliczone nie wygasają po 5 latach) • Brak limitu 50% czy 5 mln PLN — przenosi się pełna kwota nieodliczonych kosztów Przykład liczbowy: Rok 2024: Kupiłeś Bitcoin za 40 000 PLN, sprzedałeś za 30 000 PLN. Koszty nieodliczone: 10 000 PLN (nie 'strata' — koszty!). Rok 2025: Sprzedałeś Ethereum za 25 000 PLN, koszt zakupu 15 000 PLN. Do kosztów doliczasz przeniesione 10 000 PLN. Sekcja F: Przychody 25 000 − Koszty (15 000 + 10 000) = 0 PLN dochodu. Równolegle — jeśli miałeś zysk z akcji 20 000 PLN (sekcja C/D), płacisz od niego pełne 19% = 3 800 PLN. Koszty nieodliczone z krypto NIE pomniejszają zysku z akcji.

Co jeśli nie złożyłeś PIT-38 w roku stratnym?

Nie wszystko stracone — ale działaj szybko. Masz prawo złożyć korektę zeznania podatkowego (a właściwie — złożyć zeznanie po terminie) za rok, w którym powstała strata. Jak to zrobić: 1. Zaloguj się na podatki.gov.pl 2. Wybierz 'Złóż PIT-38' za odpowiedni rok podatkowy 3. Wypełnij formularz wykazując stratę (koszty > przychody) 4. Złóż zeznanie — system przyjmie je jako złożone po terminie Ważne zastrzeżenia: • Za niezłożenie zeznania w terminie grozi grzywna (czynny żal może ją uchylić — Art. 16 KKS) • Złóż jednocześnie 'czynny żal' — oświadczenie, że dobrowolnie ujawniasz niezłożenie zeznania. Czynny żal działa TYLKO jeśli urząd jeszcze nie wszczął postępowania • Prawo do odliczenia straty wygasa po 5 latach — jeśli strata powstała w 2020 roku, ostatni rok odliczenia to 2025. Jeśli nie złożyłeś PIT-38 za 2020 i jest już 2026 — strata przepadła bezpowrotnie • Im szybciej złożysz zaległe zeznanie, tym łatwiej uzasadnić prawo do odliczenia Nasz kalkulator obsługuje import transakcji z wielu lat — nawet jeśli dopiero teraz odtwarzasz historię. Zaimportuj dane z 2020-2025 i system automatycznie obliczy straty i zyski za każdy rok.

Strategia tax-loss harvesting — legalna optymalizacja podatkowa

Tax-loss harvesting (TLH) to strategia polegająca na celowej realizacji strat pod koniec roku podatkowego, aby zmniejszyć podatek od zysków. W Polsce ta strategia jest SZCZEGÓLNIE atrakcyjna, bo w odróżnieniu od USA — nie istnieją zasady 'wash sale'. Jak to działa: 1. Pod koniec roku (np. w grudniu 2025) identyfikujesz pozycje, które tracą na wartości 2. Sprzedajesz je — realizujesz stratę podatkową 3. W styczniu 2026 odkupujesz te same akcje, jeśli nadal chcesz je mieć w portfelu Dlaczego to legalne i skuteczne: • W USA obowiązuje reguła 'wash sale' — odkupienie tego samego papieru w ciągu 30 dni anuluje stratę podatkową. W Polsce taka reguła NIE ISTNIEJE • Możesz sprzedać w piątek i odkupić w poniedziałek — strata podatkowa zostaje uznana • Jedyny koszt: prowizja maklerska za dwie transakcje + spread (różnica bid/ask) Przykład: Masz 100 akcji XYZ kupione po 50 PLN (koszt: 5 000 PLN). Kurs spadł do 35 PLN. • 28 grudnia 2025: sprzedajesz za 3 500 PLN → strata 1 500 PLN • 2 stycznia 2026: odkupujesz za 3 500 PLN • Efekt: w PIT-38 za 2025 wykazujesz stratę 1 500 PLN, którą odliczysz od przyszłych zysków • Nowy koszt bazowy: 3 500 PLN (niższy niż poprzednio) Uwaga: TLH ma sens tylko przy pozycjach stratnych. Sprzedaż zyskownych pozycji 'żeby odliczyć' to absurd — generujesz dodatkowy podatek, a nie go redukujesz.

Kalkulator automatycznie uwzględnia straty

Ręczne śledzenie strat z wielu lat i brokerów jest czasochłonne i podatne na błędy. Musisz pamiętać kwoty strat z każdego roku, pilnować 5-letniego limitu, i prawidłowo wypełnić pola C.30 (strata z lat ubiegłych do odliczenia) i D.31 (podstawa opodatkowania). Nasz kalkulator robi to automatycznie — importuj transakcje z wielu lat i brokerów, a system wykryje straty z lat ubiegłych i odliczy je od zysku. Nie musisz ręcznie szukać starych PIT-38 ani prowadzić osobnego arkusza kalkulacyjnego.

Nasz kalkulator automatycznie obsługuje wieloletnie straty. Wystarczy zaimportować transakcje z kilku lat podatkowych (np. 2021-2025) — system sam wykryje lata stratne, obliczy kwoty strat i odliczy je od zysków w kolejnych latach (zgodnie z Art. 9 ust. 3). Obsługujemy import z ponad 20 brokerów, zarówno polskich (XTB, mBank eMakler, BM Millennium, CDM Pekao), jak i zagranicznych (Interactive Brokers, Revolut, Trading 212, DEGIRO, eToro, Saxo Bank, Freedom24). Kalkulator łączy dane z wielu źródeł, przelicza waluty po kursach NBP (z dnia T-1 od daty rozliczenia, zgodnie z Art. 11a ust. 1), stosuje obowiązkową metodę FIFO do dopasowania kosztów zakupu, i generuje gotowy PIT-38 z prawidłowo wypełnionymi polami C.30 (odliczenie strat z lat ubiegłych) i D.31 (podstawa po odliczeniu). Jeśli masz transakcje zagraniczne, system automatycznie przygotuje także załącznik PIT-ZG z rozbiciem dochodów według krajów.

Importuj transakcje i odlicz straty →

Import z wielu lat i brokerów. Kalkulator automatycznie odliczy straty.

Najczęściej zadawane pytania

Ile lat można odliczać stratę?

▼

5 lat od roku, w którym powstała strata (Art. 9 ust. 3 ustawy o PIT). Ale od 2019 roku dla strat do 5 mln PLN (czyli prawie każdy inwestor detaliczny) — możesz odliczyć w całości w jednym roku, nie musisz rozkładać na 5 lat. Przykład: strata z 2024 może być odliczona w latach 2025-2029. Odliczaj jak najwcześniej — im dłużej czekasz, tym większe ryzyko, że prawo wygaśnie.

Czy strata z krypto łączy się z akcjami?

▼

NIE. Kryptowaluty mają osobną sekcję w PIT-38 (E/F) i używają mechanizmu kosztów nieodliczonych (Art. 22 ust. 14-16), a nie straty z lat ubiegłych (Art. 9 ust. 3). To dwie całkowicie różne ścieżki podatkowe. Nie możesz odliczyć straty z Bitcoina od zysku ze sprzedaży akcji Apple — nawet jeśli obie transakcje były na tym samym brokerze. Więcej szczegółów znajdziesz w sekcji o kryptowalutach poniżej.

Co jeśli nie złożyłem PIT-38 w roku stratnym?

▼

Formalnie możesz złożyć zeznanie PIT-38 po terminie (lub korektę, jeśli złożyłeś zerowy) za ten rok. Warto jednocześnie złożyć czynny żal (Art. 16 KKS), informując urząd o dobrowolnym ujawnieniu zaniedbania. Ale praktycznie jest to trudniejsze im więcej czasu minie — potrzebujesz dowodów transakcji (wyciągi z brokera, raport roczny) za dany rok. Dlatego składaj PIT-38 ZAWSZE, nawet przy samych stratach — to jedyny sposób, by zabezpieczyć prawo do odliczenia.

Jak kalkulator uwzględnia straty?

▼

Importujesz transakcje z wielu lat podatkowych (np. 2022-2025). System automatycznie wykrywa lata stratne, oblicza kwotę straty za każdy rok, i odlicza te straty od zysków w kolejnych latach — zgodnie z Art. 9 ust. 3. Kalkulator pilnuje 5-letniego limitu i prawidłowo wypełnia pola C.30 (odliczenie strat z lat ubiegłych) oraz D.31 (podstawa opodatkowania po odliczeniu) w wygenerowanym PIT-38.

Czy mogę odliczyć stratę z jednego brokera od zysku z innego?

▼

TAK. Wszystkie zyski i straty z instrumentów opodatkowanych na podstawie Art. 30b (akcje, ETF, instrumenty pochodne, CFD, opcje) sumują się, niezależnie od brokera. Strata z XTB + zysk z Revolut = łączny wynik w jednym PIT-38. Nie ma znaczenia, czy broker jest polski czy zagraniczny — liczy się łączny wynik podatkowy. Kalkulator automatycznie sumuje transakcje ze wszystkich zaimportowanych brokerów.

Czy strata z CFD łączy się ze stratą z akcji?

▼

TAK. CFD (kontrakty na różnicę), akcje, ETF, opcje i inne instrumenty pochodne — wszystkie są opodatkowane na podstawie Art. 30b ustawy o PIT i rozliczane w sekcji C/D formularza PIT-38. Zyski i straty z tych wszystkich instrumentów sumują się. Strata na CFD z XTB pomniejszy zysk z akcji na Revolut.

Co ze stratą z opcji (put/call)?

▼

Opcje giełdowe (put i call) to instrumenty pochodne opodatkowane na podstawie Art. 30b — tak samo jak akcje czy CFD. Strata z wygasłej opcji (np. zapłaciłeś premię za opcję call, ale nie zrealizowałeś jej, bo kurs nie osiągnął strike price) jest kosztem uzyskania przychodu w sekcji C/D. Łączy się ze wszystkimi innymi zyskami i stratami z kapitałów pieniężnych.

Czy strata z dywidend istnieje?

▼

Nie w klasycznym rozumieniu. Dywidendy to przychód — nie możesz mieć „straty z dywidendy", bo dywidenda jest zawsze kwotą dodatnią. Natomiast podatek od dywidend zagranicznych może być wyższy niż polski 19% (np. jeśli USA pobrały 30% WHT zamiast 15%). W takim przypadku nadpłacony podatek zagraniczny NIE jest stratą do odliczenia — jest to „niewykorzystany kredyt podatkowy". Rozliczasz go w sekcji G PIT-38 (pola G.47, G.48 i G.49), a nie w sekcji C/D.